अर्को साल
२०८२२०६२
- २०८२असोज
बाकस आइपुग्दा घरको छानामा छडहरू अझै ठडिएकै थिए।
तीन वर्षअघि ढलान गर्दा ती छड काटिएनन्। "अर्को तला थप्छु," नरेले फोनमा भनेको थियो। अहिले ती छडमा खिया लागिसकेको छ, र हरेक पानीपछि भित्तामा रातो धर्सो बगेर झर्छ।
बाकस दोहाबाट आएको थियो। काठको, सेतो रङको, अंग्रेजीमा केही लेखिएको। गाउँका केटाहरूले आँगनसम्म बोकेर ल्याए। कसैले केही बोलेन।
बाबा बाकसभन्दा पहिले छानातिर हेर्नुभयो।
सामानको झोलामा तीनवटा कमिज थिए, एउटा चार्जर, र रातो कागजमा बेरिएको एक जोडी सुनको मुन्द्रा। सँगै एउटा बिल थियो, साउनको मितिको।
आमाले मुन्द्रा हत्केलामा राखेर भन्नुभयो, "दसैँमा ल्याउँछु भनेको थियो।"
अर्को तला अब कसले थप्ने भनेर कसैले सोधेन।
- २०८२साउन
भिडियो कल राति साढे एघार बजे आयो। ऊ क्याम्पको छतमा थियो, किनकि भित्र नेटवर्क आउँदैनथ्यो।
"यहाँ अहिले पनि छयालीस डिग्री छ," उसले हाँस्दै भन्यो। "रातमा पनि।"
उसले रातो कागज खोलेर मुन्द्रा क्यामेरामा देखायो। "आमाको लागि। कसैलाई नभन्नू।"
आमा पछाडिबाट सबै सुनिरहनुभएको थियो।
"खोकी किन लागेको?" बाबाले सोध्नुभयो।
"गर्मीले हो। केही होइन।" उसले फोन घुमाएर टाढाका बत्तीहरू देखायो, जहाँ ऊ दिनभर काम गर्थ्यो। "यो बिल्डिङ एक सय दस तलाको हुन्छ रे। म बयासौँ तलासम्म पुगिसकेँ।"
"हाम्रो दोस्रो तला कहिले?" बहिनीले जिस्काई।
"अर्को साल," उसले भन्यो। "पक्का।"
- २०७९मंसिर
छानाको ढलान भएको दिन ऊ फोनमा थियो। गाउँले लाइन लागेर कराईमा सिमेन्ट सारिरहेका थिए। आमाले दुई सय जनालाई भात पकाउनुभयो।
ढलान सकिएपछि मिस्त्रीले छड काट्न हेक्सा उठायो।
"नकाट्नू!" ऊ फोनबाट करायो। "छड त्यत्तिकै राख्नू। अर्को तला थप्छु।"
मिस्त्रीले हेक्सा राख्यो। ढलानमाथि बीसवटा छड आकाशतिर ठडिए, औँलाजस्ता।
त्यो रात ऊ क्याम्पको ओछ्यानमा पल्टिएर तस्बिर हेरिरह्यो। पक्की घर। आफ्नो कमाइको। उसलाई लाग्यो, छडहरू पनि केही पर्खिरहेका छन्।
- २०७७फागुन
विमानस्थलमा आमाले टीका लगाइदिनुभयो। निधारमा अक्षता अड्किएन, झरिरह्यो। आमाले फेरि लगाइदिनुभयो।
झोलामा चिउरा, गुन्द्रुक र आमाले बनाएको अचार थियो। अचार सुरक्षा जाँचमा फ्याँकियो।
म्यानपावरलाई तिर्न तीन लाख ऋण लिएको थियो, छत्तीस प्रतिशत ब्याजमा। बाबाले खेत धितो राख्नुभएको थियो।
"तीन वर्ष," उसले भन्यो। "बस् तीन वर्ष। ऋण तिर्छु, घर बनाउँछु, फर्किन्छु।"
बाबाले केही भन्नुभएन। उहाँले छोराको काँध एकपटक थिच्नुभयो, जसरी मानिसले भित्ता बलियो छ कि छैन भनेर थिच्छ।
- २०७२वैशाख
भुइँचालोले माटोको घरको पछाडिको भित्ता ढाल्यो। परिवार दुई महिना त्रिपालमुनि सुत्यो। पानी पर्दा त्रिपालको बीचमा पोखरी बन्थ्यो, र बाबा रातभर लौरोले त्यो पानी धकेलिरहनुहुन्थ्यो।
नरे उन्नाइस वर्षको थियो। एसएलसी दुई पटक फेल भइसकेको थियो।
एक रात त्रिपालमुनि उसले भन्यो, "म बाहिर जान्छु, बाबा।"
बाबाले लौरो रोक्नुभयो। पानी फेरि बीचमा जम्मा भयो।
"अर्को साल हेरौँला," बाबाले भन्नुभयो।
- २०६२कात्तिक
त्यो वर्ष घरको भित्ता पहिलो पटक चर्किएको थियो। बाबा माटो मुछेर चिरा टाल्दै हुनुहुन्थ्यो। नौ वर्षको नरे माटोको डल्लो बनाएर बाबालाई दिँदै थियो।
"बाबा, हामी पक्की घर किन नबनाउने?"
"पक्की घरको लागि पैसा चाहिन्छ, बाबु।"
नरेले एकछिन सोच्यो। अनि माटोले भरिएको हात उठाएर भन्यो, "म ठूलो भएपछि बनाइदिन्छु। पक्की घर। माथि छड ठड्याएर, ताकि जति पनि तला थप्न सकियोस्।"
बाबा हाँस्नुभयो। उहाँले छोराको कपालमा माटोले भरिएको हात फेर्नुभयो।
"हुन्छ," बाबाले भन्नुभयो। "अर्को साल।"
अनि उहाँले भित्तामा अर्को डल्लो थप्नुभयो।